वासिङ्टन डिसी,
पढ्न लाग्ने समय १ मिनेट,
नेपालमा Climate Change को असर पछिल्ला वर्षहरूमा झन् तीव्र बन्दै गएको देखिएको छ। पछिल्ला अध्ययन र सरकारी निकायहरूको तथ्यांक अनुसार तापक्रम वृद्धि, अनियमित वर्षा र चरम मौसमीय घटनाले जनजीवनमा प्रत्यक्ष असर पारिरहेका छन्। Department of Hydrology and Meteorology Nepal अनुसार पछिल्ला दशकमा औसत तापक्रम निरन्तर बढ्दो क्रममा छ। विशेषगरी हिमाली र पहाडी क्षेत्रमा यसको प्रभाव बढी देखिएको छ। विज्ञहरूका अनुसार उच्च हिमाली क्षेत्रमा तापक्रम वृद्धि दर तराईभन्दा छिटो रहेको छ, जसले हिमनदी पग्लिने र हिमताल फुट्ने जोखिम बढाएको छ।
त्यस्तै, World Bank र Asian Development Bank का हालैका रिपोर्टहरूले नेपाललाई जलवायु जोखिमका हिसाबले उच्च संवेदनशील देशमध्ये राखेका छन्। ती रिपोर्टहरू अनुसार बाढी, पहिरो र खडेरीका घटनाहरूको आवृत्ति पछिल्ला वर्षहरूमा बढेको छ। कृषि क्षेत्रमा यसको असर झन् स्पष्ट देखिएको छ। किसानहरूले रोपाइँ र बाली कटाइको समय परिवर्तन भएको, पानीको अभाव र रोग–किराको समस्या बढेको बताएका छन्। विभिन्न हालैका सर्वेक्षणहरूमा ठूलो प्रतिशत कृषकले “मौसम पहिलेभन्दा अनियमित भएको” अनुभव गरेका छन्। साथै,ICIMOD का अनुसार हिमालय क्षेत्रमा हिउँ र बरफको मात्रा घट्दै गएको छ, जसले दीर्घकालीन रूपमा पानी स्रोतमा असर पार्ने चेतावनी दिएको छ। नेपालको हरितगृह ग्यास उत्सर्जन विश्वको तुलनामा न्यून भए पनि असर भने अत्यधिक परेको छ। विशेषज्ञहरू भन्छन्—यदि अनुकूलन (adaptation) र न्यूनीकरण (mitigation) का उपायहरू उपायहरू तत्काल लागू नगरिए, भविष्यमा खाद्य सुरक्षा, पानी स्रोत र मानव बस्तीमा गम्भीर संकट आउन सक्छ।


